Thế giới loài hoa cực kì đa dạng, muôn hình muôn vẻ. Ta rất khó để có thể so sánh loài hoa nào đẹp nhất. Tuy nhiên, trong thế giới Phật giáo, chúng ta không thể không nhắc đến 2 loài hoa. Đó chính là hoa ưu đàmhoa bỉ ngạn. Truyền thuyết 2 loài hoa này còn được gắn liền với Đức Phật và Thiên đế. Bởi vậy, người ta hay gọi đây là những bông hoa Phật Pháp.

Hoa ưu đàm – Thiên hoa 3000 năm nở một lần

Hoa ưu đàm là loài hoa có màu trắng tinh khôi, cánh rất nhỏ và mỏng manh như pha lê.  Đôi khi, hoa mang lại mùi hương nhẹ nhàng. Hoa Ưu Đàm còn được gọi với một tên gọi khác là Udumbara ( theo tiếng Phạn). Ngoài ra, chúng cũng được gọi với rất nhiều cách như Ô đàm, Ưu đàm bát la, Ô đàm bát la… cũng có thể gọi tắt là Đàm hoa.
Loài hoa nhỏ bé và tuyệt đẹp này có đường kính chỉ 1 mm, vì vậy thật khó để phát hiện ra nếu không có ống kính phóng đại. Nhưng một khi nó nở hoa, bạn khó có thể bỏ qua một mùi hương gỗ ngọt ngào và khác biệt. Hoa ưu đàm, có nghĩa là một bông hoa tốt lành từ trời, là một trong những loài hoa hiếm nhất trên thế giới.
Hoa ưu đàm
Hoa ưu đàm

Truyền thuyết về hoa ưu đàm

Vào 2500 năm trước tại Ấn Độ,  Phật Thích Ca Mâu Ni đã khai công khai ngộ và hồng truyền Phật Pháp. Một lần trong Pháp hội, Phật Thích Ca Mâu Ni đã nói:
“Đến khi hoa Ưu Đàm Bà La nở rộ mọi khắp nơi. Thì đó chính là điềm báo hiệu Thánh Vương đã tới…”
“Loài hoa này không phải là hoa ở nhân gian. Mà đây là hoa từ Thiên Thượng mang xuống điềm lành về Chuyển Luân Thánh Vương”.
Lúc đó, các đệ tử nghe Pháp hội xin Đức Phật cho được cầu thị loài Bà La Hoa này. Đức Phật mở lòng từ bi dùng pháp lực biến ra một đám hoa màu trắng. Những bông hoa li ti như những hạt mưa bụi, thân trong suốt mỏng manh trên tay.
Bầu trời bỗng nhiên xuất hiện cầu vồng rực rỡ cùng với những đám mây ngũ sắc. Trên thiên không có rất nhiều thiên nữ mặc y phục bảy màu, họ bắt đầu rải hoa. Có cả rồng và phượng hiện thân. Từ đó, người ta truyền tai nhau “Ưu Đàm Bà La khai nở cũng là lúc Đức Chuyển Luân Thánh Vương hạ thế độ nhân”.

Ý Nghĩa của hoa ưu đàm

Theo Kinh “Pháp Hoa Văn Cú, hoa Ưu Đàm mang những điềm lành linh dị. Đây là Thiên hoa ban xuống nhân gian. Theo truyền thuyết, hoa Ưu đàm luôn gắn với Đức Phật nên được coi là hoa của sự thiêng liêng.
Hoa Ưu Đàm là loài hoa không được nhắc đến thường xuyên bởi sự hiếm có của nó. 3000 năm mới nở một lần nên khi nở nó sẽ mang lại may mắn, bình yên.

Hoa bỉ ngạn – Loài hoa của cõi Phật

Hoa bỉ ngạn có 3 màu đỏ, vàng và trắng. Cây thuộc thân cỏ cành vươn lên từ mặt đất cao 40-100 cm. Đài  hoa gồm một cụm khoảng 5 đến 7 nụ. Khi nở, hoa xòe tròn ra mọi hướng thành chum cong lên trông rất lạ mắt. Điểm đặc biệt là cây có lá thì hoa tàn, khi có hoa thì không thấy lá rụng. Hoa bỉ ngạn có tên khoa học là Lycoris radiata, còn nhiều tên gọi khác nhau như: Mạn Châu Sa Hoa, Mạn Đà La Hoa, Hồng hoa Thạch Toán…

Truyền thuyết hoa bỉ ngạn

Hiện nay, có khoảng 8 truyền thuyết về hoa bỉ ngạn được lưu truyền trên thế giới. Mỗi câu chuyện mang những ý nghĩa sâu sắc, cùng nhiều biến thể khác nhau.

Hoa bỉ ngạn đỏ – Mạn châu Sa Hoa

Ở Việt Nam, hoa bỉ ngạn được gắn liền với một cặp tình nhân. Chàng trai tên Hoa còn cô gái là Châu Nhi. Thiên đế muốn gả Châu Nhi cho Tiên tôn, nên cặp đôi mang ý định bỏ trốn. Thiên đế nổi giận đem thiên binh đuổi giết. Chàng trai bèn biến 2 người thành 1 đóa hoa. Đám thiên binh không tìm thấy chỉ thấy bông hoa lạ bèn đặt tên là Mạn Châu Sa Hoa. Khi Tam giới đại chiến, máu chảy khắp đất trời hút vào cây hoa khiến nhữngđóa hoa trở nên đỏ rực. Mạn Châu Sa Hoa tiền thế đã chịu nhiều oan ức, lại thêm oán khí chưa tan. Nên loài hoa này được đặt bên Nại Hà, suối Hoàng Tuyền hầu dẫn độ vong hồn oán khí trên thế gian.
Từ đó, bên bờ Hoàng Tuyền, dưới cầu Nại Hà, luôn có cây hoa đỏ rực, yêu dị diễm lệ vô cùng. Do Thiên đế tức giận nên đọc chú khiến cho hoa lá vĩnh viễn không thể gần nhau, dù cùng sống trên một thân cây.
Mạn Châu Sa hoa
Mạn Châu Sa hoa

Hoa bỉ ngạn trắng – Mạn đà La Hoa

Khi xưa có một đôi nam nữ, theo luật Thiên Đình họ không được phép gặp gỡ nhau. Nhưng đến một ngày cả hai đã phá giới luật để tìm đến nhau. Cả hai vừa gặp đã quen thân, quyến luyến nhau không rời, họ nguyện ước hẹn đời đời kiếp kiếp ở bên cạnh nhau.
Luật Trời đã định nhưng cả hai lại phạm Thiên Quy. Chính vì thế hai người bị đày xuống trần gian biến thành hoa & lá của một loài cây đẹp kiêu sa ( lá xanh, hoa đỏ kiều diễm đẹp lạ thường). Đó chính là hoa bỉ ngạn. Điều lạ kì, loài hoa này vô cùng đặc biệt. Có hoa thì không có lá, mà có lá lại không bao giờ thấy được hoa. Giữa hoa và lá cuối cùng mãi mãi không thể gặp được nhau. Vẻ đẹp của hoa với sắc đỏ kiều diễm lây động lòng người nhưng chất chứa nỗi buồn man mác. Như hoàn cảnh của hoa và lá trên cùng một cây.
Đến một ngày nọ, khi Đức Phật đi ngang qua, thấy trên mặt đất có một loài hoa đỏ rực như lửa nhưng lại không có lá. Từ bông hoa bỉ ngạn toát lên vẻ đẹp kiều diễm vừa nhung nhớ lại vừa u sầu. Từng cánh hoa như vươn lên cầu khẩn. Đức Phật vừa liếc đã thấu tỏ được huyền cơ bên trong.
“Ngàn năm hoa nở, ngàn năm lá tàn.
Hoa vừa kịp nở, lá đã vội tàn.
Lá vừa chớm mọc, hoa rụng về đất.
Chỉ thấy hoa không thể thấy lá, khi thấy lá lại chẳng thể gặp hoa. Trớ trêu thay dù cùng chung gốc rễ, vốn rất gần nhau mà lá với hoa chẳng thể gặp nhau . Tình không vì nhân quả, duyên đã định tử sinh”.
_Trích sự tích hoa bỉ ngạn_
Đức Phật xót thương bèn quyết định mang hoa bỉ ngạn về miền Cực Lạc. Cực Lạc là Phật Quốc, thế giới thuần khiết và thanh tịnh. Tất cả những hỉ nộ ái ố, tình si, nhung nhớ, u sầu… đều không được phép tiến nhập vào nơi đây. Những thứ xúc cảm con người ấy phải được thanh tẩy rời khỏi hoa bỉ ngạn, kết thành một màu hoa đỏ rực lửa rơi xuống sông Võng Xuyên.
Vì vậy, khi về đến miền Cực Lạc, hoa bỉ ngạn trong tay Phật đã hóa thành một màu trắng thanh thuần tinh khiết không nhuốm bụi hồng trần. Cái tên Mạn Đà La hoa xuất phát từ đây, hoa nơi cửa Phật mang ý nghĩa hồi ức cũng chính là một loài hoa bỉ ngạn.
Hoa Mạn Đà La - Hoa bỉ ngạn trắng
Hoa Mạn Đà La – Hoa bỉ ngạn trắng

Ý nghĩa của hoa bỉ ngạn

Hoa bỉ ngạn là loài hoa đại diện cho sự chia ly, tuyệt vọng. Hình ảnh hoa bỉ ngạn gắn liền với những hồi ức đau thương, sự phân ly, đau khổ. Hoa bỉ ngạn cũng là biểu tượng cho sự bất công mà con người phải chịu đựng trong cuộc sống. Bỉ ngạn thể hiện chân lý đời sống. Nó cũng minh chứng cho tình yêu lứa đôi, sẵn sàng vượt bao khó khăn, trở ngại để đến bên nhau. Nhưng cuối cùng cũng không được ở bên nhau.
Hoa bỉ ngạn và hoa ưu đàm là hai loài hoa đẹp nhất và ý nghĩa nhất của thế giới Phật Giáo. Mỗi loại hoa mang một ý nghĩa khác nhau, nếu bạn gặp hoa bỉ ngạn hay hoa ưu đàm trong cuộc sống, thì chắc chằn rằng bạn sẽ gặp may mắn và bình yên.